Biografie & graden
Aiki-grafie Robert van der Horst
Ik ben in 1997 in (mijn toenmalige woonplaats) Eindhoven gestart met Aikido nadat ik een gevaarlijke vervelende situatie op straat had meegemaakt. Ik zou me gaan bekwamen in zelfverdediging want dit liet ik me nooit meer overkomen.
Deze uit nood geboren hobby werd steeds belangrijker in mijn leven en begin 2004 rondde ik mijn instructeursopleiding af in Leiden. Later dat jaar behaalde ik mijn 2e Dangraad in Amsterdam (waar ik een periode wekelijks trainde) voor de examencommissie van de Dutch Aikikai Foundation. In 2004 was ik ook een maand in Japan om meer inzicht te krijgen in de cultuur gerelateerd aan Aikido.
In 2005 richtte ik Aikido Centrum Den Bosch (ACDB) op. Ik volgde parallel hieraan vele seminars van diverse grootmeesters en reisde in die tijd ook met enige regelmatig naar Parijs voor het volgen van training bij Christian Tissier (een van de bekendste Europese Aikido instructeurs, die de kunst in Frankrijk pionierde). Door de tijd heen heb ik veel demonstraties gegeven op uiteenlopende evenementen om het Aikido te promoten.
Vanuit ACDB verzorgde ik naast de reguliere lessen ook teamuitjes voor bedrijven, omgaan-met-agressie-training voor gemeente Nijmegen, weerbaarheidstrainingen voor dames en Aikido voor jeugd. Uiteindelijk werd het te veel om dit alles te combineren met een HRM-studie en een fulltime baan overdag. Daarom heb ik de Dojo in 2008 overgedragen aan mijn toenmalige assistenten en ben ik weer louter leerling geworden, dichter bij huis. Begin 2014 behaalde ik mijn 3e Dan graad. Daarna ben ik gestopt met het najagen van verdere graden en statuur omdat mijn carrière en privéleven meer prioriteit kregen en ben ik onderhoudend blijven trainen.
Nu, in 2025, na zo’n 28 jaar periodes van meer of minder intensief trainen heeft Aikido voor mij een grote inhoudelijke verdieping gekregen en start ik opnieuw met lesgeven. Ditmaal in Weert omdat het dichter bij mijn huidige woonplaats ligt. Waar ik vroeger wilde leren vechten ligt er nu meer focus op om dat juist niet te doen. Ik ben gefascineerd geraakt te onderzoeken hoe mijn lichaam mijzelf probeert te onderwijzen. Ik onderzoek hoe ik het harmoniseren van Aiki-elementen met de overige activiteiten van ExistenZi en mijn HR werk kan combineren.
Niveau en graden in Aikido
In Aikido wordt de ontwikkeling van een beoefenaar uitgedrukt in graden, die een combinatie vormen van technische bekwaamheid, inzicht in de principes en persoonlijke groei. In het westen wordt het behalen van bepaalde graden en niveaus wel eens als status symbool gezien. Het is belangrijk om te benoemen dat er, in tegenstelling tot dat perspectief, bij ExistenZi Aikido wordt gedoceerd op een wijze die het belang van status en de gevoeligheid daarvoor eerder tracht te reduceren dan aan te wakkeren. Echter om Aikido goed te kunnen leren is het van belang dat er geoefend wordt op het juiste niveau van de beoefenaar. Dat is dan ook de enige reden om onderscheid te maken in de niveaus.
Het gradensysteem bestaat uit twee hoofdgroepen: kyu-graden (beginner niveaus) en dan-graden (hogere niveaus). De kyu-graden worden doorgaans toegekend binnen de eigen dojo of organisatie. Ze geven de voortgang aan van beginners naar meer gevorderde leerlingen en worden genummerd van 6e kyu (starter) tot 1e kyu (gevorderde leerling, voorafgaand aan het zwarte band-niveau). Bij elke graad hoort een examen waarin houding, techniek, controle en begrip van de Aikido-principes worden beoordeeld.
De dan-graden vormen de zogenaamde zwarte band-niveaus (men gaat van 1e kyu naar 1e dan = zwarte band). Ze drukken niet alleen technische vaardigheid uit, maar ook de mate waarin iemand Aikido in zijn of haar houding, karakter en begrip van harmonie belichaamt. De overgang van kyu naar dan symboliseert geen einde van het leerproces, maar juist het begin van een dieper onderzoek naar de essentie van Aikido als levensweg.
Dangraden examens kunnen alleen worden afgenomen door een examencommissie aangesloten bij een door de Aikikai Foundation erkende bond of federatie.
Accreditatie Hombu Dojo
De Aikikai Foundation is de originele en wereldwijde hooforganisatie voor Aikido, gevestigd in Tokio, Japan. De stichting, opgericht om de nalatenschap van grondlegger Morihei Ueshiba te behouden, is verantwoordelijk voor de wereldwijde promotie van Aikido, het trainen van lichaam en geest, en het certificeren van instructeurs en dojo’s. De Aikikai Foundation wordt geleid door de Doshu, de levende opvolger van de oprichter, en heeft als hoofdkwartier de bekende Hombu (hoofdkwartier) Dojo (oefenruimte/zaal/plaats).
De Aikikai Foundation beheert sinds decennia een dan-register in de Hombu Dojo. Elke dan-graad die erkend wordt via hen, wordt levenslang geregistreerd. Bij het behalen van een officiële dan-graad binnen Aikikai wordt er een formele aanvraag ingediend door de Dojo-houder bij de erkende organisatie waar men traint. Deze aanvraag wordt doorgezet naar de Aikikai Hombu Dōjo in Japan. Als de aanvraag wordt goedgekeurd wordt er een officieel diploma, handgeschreven of gedrukt op speciaal papier, gemaakt. Deze wordt voorzien van een certificaatnummer, benodigde stempels van de Hombu Dōjo en handtekening (of stempel) van de Dōshu. In de archieven van de Hombu Dōjo, worden naam, geboortedatum, graad en certificaatnummer geregistreerd.